Column

Oktober 2025

Laat me in het laatste kwartaal van dit jaar even teruggrijpen naar mijn roots. Geboren in Hoeselt, het dorp van de doornkappers,  heb ik in mijn jeugd het verhaal van de doornkappers tientallen malen aanhoord. Dit jaar bestaat het woord, 210 jaar. Het zou blijkbaar uitgevonden zijn door de schrijver Lambrecht Lambrechts die zijn novellen en gedichten nogal eens ondertekende met de schuilnaam ‘Doornkapper’. Ofschoon ik er vroeger een negatieve connotatie aan verbond, duidt de term op de Hoeseltse vindingrijkheid en improvisatie. Blijkbaar vonden de Hoeselaren, een toestel uit, een lange beitel met een hamer, om de doornen takken te kappen zonder zich te kwetsen. De ondertoon die hierbij aansluit, is zich niet onnodig moe maken en altijd een uitleg klaar hebben om zich uit een moeilijke situatie te helpen. Geboren in Hoeselt, verhuisde Lambrecht Lambrechts, op 19 jarige leeftijd naar Brugge, alwaar hij een opleiding volgde tot regent Nederlands en Engels. Hij volgde daarna nog zangonderricht in Luik en gaf les in Ronse, in Lier, in Gent, in ’s Gravenbrakel, en tenslotte in Blankenberge. Kortom, hij zwierf zowat het land rond. Zijn laatste rustplaats was Hoeselt. Waarom ik dit vertel? Niet enkel was Lambrecht Lambrechts naaste familie van mijn grootvader en is mijn geboortedorp Hoeselt,  ik herken het doornkappergehalte in mezelf. Wat ik, die dit kwartaal 80 werd, vooral geleerd heb, is dat vindingrijkheid, maar ook improvisatie, belangrijke elementen zijn in het leven. 

VP Plus, 35 jaar geleden ontstaan als VP 2000, heeft als doel om de zelfstandige thuisverpleegkundigen te ondersteunen maar ook om hen te stimuleren vindingrijk te zijn en te improviseren. Als de wetgeving weinig souplesse toelaat, als de praktijk om meer flexibiliteit vraagt omdat het aantal patiënten toeneemt en het aantal verpleegkundigen relatief vermindert, als de ziekenhuizen patiënten sneller naar huis sturen en de thuisverpleging dient op te vangen, als de nood hoog wordt en een zorginfarct dreigt, dan kan verbeeldingskracht enkel soelaas bieden. De creativiteit botst echter zo nu en dan op de grenzen van de wetgeving en dat is ook goed omdat de thuisverpleegkundigen nog altijd betaald worden door gemeenschapsgeld. Anderzijds is wat meer vertrouwen in de thuisverpleegkundigen, geen slechte zaak en kan het tegemoet komen aan de scheppingskracht van de verpleegkundigen. Minister Vandenbroucke belooft meer autonomie voor de verpleegkundigen, een snellere zorgverlening zonder wachttijden op voorschriften, minder administratie en meer tijd voor de patiënt. Of meer vertrouwen aan de basis ligt van deze maatregelen lijkt me weinig waarschijnlijk. Wat wel zo is, dat door de hoge nood de minister moet ingrijpen en meer vertrouwen en verantwoordelijkheid moet geven aan de thuisverpleegkundigen. In die zin stelt de realiteit de minister voor deze keuze en komt dit ten goede aan de thuisverpleegkundigen. Zij spelen een essentiële rol in de gezondheidszorg en zullen dit in de toekomst nog meer doen. Inmiddels ben ik al meer dan 60 jaar weg uit Hoeselt en heb ik een afgezwakte feeling met de streek, maar het doornkappersgehalte blijft. Ik zie dan ook graag  de rol van de VP-groep als een doornkapper, vindingrijk, grenzen opzoekend, improviserend, en met weinig middelen of afgewogen inspanningen, het maximale resultaat bereiken.

Eddie Becks